Gdzie zniknęły trumny z krypty?

Kto zna historię Siemiatycz ten wie, że od 1599 do 1750 roku rządził tutaj magnacki ród Sapiehów. Zainspirowana ich historią, pojawiłam się u proboszcza parafii Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny, księdza prałata Stanisława Ulaczyka z prośbą, aby udostępnił mi podziemia kościoła, bym mogła zobaczyć trzy wielkie, ołowiane sarkofagi Kazimierza Karola, Michała Józefa i Jerzego Felicjana Sapiehów.

Jakież było moje zdziwienie, kiedy proboszcz stwierdził, że takiej krypty nie ma. Jak to nie ma? Jako historyk wiem, że powinni być tutaj pochowani – dokładnie pod ołtarzem głównym! Ksiądz Ulaczyk pokazał mi dwie małe piwniczki znajdujące się pod zakrystią i łącznikiem. Tylko dwie. A wejście do podziemi? Nie ma.

Michał Józef Sapieha, po samobójstwie swego syna, osiadł w klasztorze jezuitów w Châlons-sur-Marne, umierając właśnie tam w dniu 6 marca 1738 roku. Jego ciało zostało sprowadzone do Siemiatycz. 16 grudnia 1739 roku odbył się pogrzeb Kazimierza Karola i jego ojca, Michała Józefa Sapiehów. Ich ołowiane trumny spoczęły w podziemiach pod ołtarzem głównym. Następnie 5 października 1750 roku odbył się pogrzeb tragicznie zmarłego Jerzego Felicjana Sapiehy, który spoczął obok swoich krewnych.

Oprócz wspomnianych Sapiehów, w krypcie pod ołtarzem do 1832 roku zostało pochowanych jedenastu proboszczów siemiatyckich ze zgromadzenia misji. W 1739 roku księża misjonarze odrestaurowali kryptę w podziemiach, by spoczęli w niej Michał i Kazimierz Sapiehowie. W 1822 roku doszło do ponownego, uroczystego pogrzebania kości spod krypty, które powypadały ze zbutwiałych trumien.

Podczas rozmowy z historykiem dr. Tomaszem Jaszczołtem dowiedziałam się, że będąc w jednym z warszawskich archiwów natrafił na gazetę z początku XX wieku, w której została zawarta informacja o tym, że hrabia Henryk Ciecierski został pochowany pod siemiatyckim kościołem. Do tej pory nikt nie był pewny jego pochówku.

Nie ma jednak w pełni potwierdzonych informacji, że na terenie dzisiejszej Rzeczpospolitej był ktokolwiek pochowany z rodu Sapiehów. Ewentualne odkrycie w Siemiatyczach miałoby charakter nie tylko naukowy, historyczny, ale i kulturowy, mogący bardzo silnie wpłynąć na tutejszą ludność, kulturę oraz przede wszystkim na turystykę. Warto nadmienić, że Sapiehowie pochowani są m.in. w Wilnie, Berezie Kartuskiej, Brześciu Litewskim i Berlinie.

Czy zostaną odkryte tajemnicze podziemia siemiatyckiego kościoła wraz ze znajdującymi się tam sarkofagami i trumnami i udostępnione zwiedzającym, tak jak w Radzyniu Podlaskim i Drohiczynie?

Natalia Andrzejewska, Kurier Podlaski - Głos Siemiatycz, fot atorki