Zarobki wójtów i burmistrzów - Problemy z przejrzystością

O tym, że jest obowiązek publikowania na urzędowych stronach interetowych BIP oświadczeń majątkowych wójtów, burmistrzów radnych i kierowników różnych instytucji wiedzą wszyscy. Nie wszyscy jednak pamiętają, że te strony trzeba aktualizować.

Sprawdź, ile zarabia twój wójt, burmistrz czy starosta.

          Spośród wielu informacji, które można znaleźć na stronach internetowych poszczególnych urzędów gmin i miast są oświadczenia majątkowe pracowników tych instytucji, kierowników jednostek organizacyjnych, radnych itp. Obowiązek publikowania oświadczeń majątkowych samorządowych funkcjonariuszy publicznych w BIP wynika z poszczególnych ustaw - w przypadku gmin obowiązek ten nakłada ustawa o samorządzie gminnym, zaś w odniesieniu do powiatów i województw precyzują ten obowiązek zapisy ustawy o samorządzie powiatowym i wojewódzkim.

           Prawo
           Artykuł 24h ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym stwierdza, że podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji o stanie majątkowym samorządowców, celem ich opublikowania w BIP, są te podmioty, które dysponują oświadczeniami majątkowymi – zatem w interesującym nas przypadku będą to poszczególne urzędy gmin, miast, powiatów, województw. I chociaż żadne przepisy nie wskazują wyraźnie terminu, do którego informacje te powinny być opublikowane, to jednak przyjmuje się (zgodnie z interpretacją prawa przez MSWiA), że powinno to nastąpić bez zbędnej zwłoki. Artykuł 23 ustawy o dostępie do informacji publicznej mówi, że niewykonanie tego obowiązku zagrożone jest sankcją karną – „kto wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie udostępnia informacji publicznej podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku”.
Zamieszczanie takich danych w BIP teoretycznie powinno przyczynić się do zwiększenia kontroli społecznej nad samorządami. Każdy ma bowiem możliwość zapoznania się z tymi informacjami, także – a może zwłaszcza - potencjalny wyborca. Wszystko to ma prowadzić do zwiększenia przejrzystości życia publicznego. I pewnie by tak było, gdyby wszystkie samorządy systematycznie uzupełniały powyższe informacje na stronach. A jak się okazuje, jest bardzo różnie.

          Aktualizacja BIP
          Kiedyś pokusiliśmy się o przeanalizowanie stron internetowych urzędów pod względem protokołów z posiedzeń rad poszczególnych samorządów naszego powiatu. Wtedy okazało się, że niestety systematyczność uzupełniania tych informacji pozostawia wiele do życzenia. Teraz podobnej analizie poddaliśmy strony BIP poszczególnych urzędów, poszukując aktualnych oświadczeń majątkowych tych, którzy stoją na czele – a więc wójtów, burmistrzów i starosty. I znów jest bardzo różnie. Mamy czerwiec 2010, więc logicznym byłoby sądzić, że na stronach BIP znajdziemy oświadczenia o stanie majątkowym za 2009 rok. A tych jak na lekarstwo. Wójtowie mogą tłumaczyć się tym, że nie otrzymali jeszcze informacji zwrotnej od wojewody o wynikach analizy oświadczenia. Jednak przepisy prawa nie przewidują wstrzymywania publikacji oświadczeń w BIP do czasu zakończenia ich analizy.
           Większość urzędów zatrzymała się na roku 2008, chociaż są i takie, gdzie najświeższe oświadczenia majątkowe są z roku 2007, a nawet i 2006 – czyli z początku kadencji. Niektóre biuletyny zasługują na wyróżnienie ze względu na ich przejrzystość i jasność. Zakładka „oświadczenia majątkowe”, następnie interesujący nas rok, po czym wymienione poszczególne nazwiska i wszystko widać jak na dłoni. Kto jest kim, jaką pełni rolę i ile w danym roku zarobił. Tutaj na uwagę zasługuje BIP Urzędu Gminy Siemiatycze czy Urzędu Miejskiego w Drohiczynie. Inne z kolei są tak chaotyczne, że trzeba się nieźle natrudzić, by coś znaleźć. Raz informacja w zakładce oświadczenia majątkowe, raz w zakładce wójt, a innym razem w ogóle jej nie ma.

           Nurzec Stacja
           Najświeższe oświadczenie o stanie majątkowym Wójta Gminy Nurzec Stacja, Piotra Jaszczuka, informuje o jego dochodach za 2008 rok. Dowiemy się z niego, że nurzecki gospodarz z tytułu zatrudnienia na stanowisku wójta zarobił 112.000 zł (wszystkie kwoty zaokrąglamy). Ponadto nurzecki włodarz posiada dom o powierzchni 100 m kw., wart 65.000 zł oraz mieszkanie o powierzchni 31 m kw. warte 120.000 zł. Jest także właścicielem gospodarstwa rolnego (ponad 7 ha), wartego 50.000 zł i z tego źródła uzyskał 2.000 zł dochodu.

          Milejczyce
          Jedyne oświadczenie majątkowe obecnego wójta Milejczyc, Ananiasza Sawickiego, jakie można znaleźć na stronie BIP milejczyckiego urzędu, informuje o jego stanie majątkowym za 2006 rok. Z tego co udało się rozszyfrować (analiza tego oświadczenia pokazała, że koniecznym jest wprowadzenie obowiązku komputerowego wypełniania takich dokumentów, by wszyscy byli w stanie coś przeczytać) wynika, że gospodarz gminy miał wówczas 30.000 zł oszczędności, dom o powierzchni 200 m kw. wart 200.000 zł oraz dom o powierzchni 300 m kw. o wartości 300.000 zł. Poza tym w urzędzie gminy zarobił 6.100 zł, emerytura wyniosła 2.500 zł, kolejne 2.500 zł z tytułu „jakiejś” umowy. Kwoty są niewielkie, bo prawdopodobnie dotyczą końcówki roku 2006. Reszty niestety nie potrafiliśmy rozszyfrować.
           Ogólnie odwiedzając stronę, ma się wrażenie, że panuje tam wielki chaos, wszystko jest przypadkowe i nic nie jest na swoim miejscu. Ktoś powinien się tym zająć.

          Mielnik
          Wójt Gminy Mielnik, Eugeniusz Wichowski, w 2008 roku (to ostatnie oświadczenie majątkowe, które w ubiegłym tygodniu można było znaleźć na stronie urzędu) zgromadził 50.000 zł i 5.000 dolarów oszczędności, był posiadaczem papierów wartościowych NFI wartych 7.500 zł, domu o powierzchni 150 m kw. (wartość 70.000 zł), domu mieszkalnego wartego 350.000 zł. Był także właścicielem gospodarstwa ogólnorolnego (ponad 26 ha), z którego osiągnął dochód w wysokości 12.800 zł. Z tytułu zatrudnienia na stanowisku wójta dochód wyniósł 123.800 zł.

          Dziadkowice
          Ostatnie, dostępne na stronie BIP urzędu gminy, oświadczenie majątkowe wójta Mariana Skomorowskiego, donosi o jego zarobkach za 2007 rok. Wójt Dziadkowic zgromadził 19.000 zł oszczędności, miał dom o powierzchni 170 m kw. warty 100.000 zł i gospodarstwo rolne o wartości 250.000 zł (ponad 17 ha), z którego osiągnął 5.000 zł dochodu. Stanowisko wójta zasiliło domowy budżet o kolejne 91.520 zł.

          Grodzisk
          Strona BIP Urzędu Gminy w Grodzisku jest jedną z nielicznych, gdzie znaleźliśmy oświadczenia majątkowe za 2009 rok. Wójt Grodziska, Antoni Tymiński, w tym roku zgromadził 100.000 zł oszczędności, był posiadaczem papierów wartościowych funduszu inwestycyjnego wartych 67.500 zł, domu o powierzchni 200 m kw. (wartość 150.000 zł). Ponadto jest właścicielem 17 ha gospodarstwa rolnego wartego 400.000 zł, z którego dochód wyniósł 10.000 zł. Zarobki za „wójtowanie” to kwota 100.000 zł.
          Perlejewo
          „Najnowsze” oświadczenie majątkowe wójta gminy, jakie można znaleźć na stronie urzędu dotyczy zarobków za 2007 rok. Z tegoż oświadczenia dowiedzieliśmy się, że wójt zgromadził 7.000 zł oszczędności i jest właścicielem domu o powierzchni 137 m kw., wartego 150.000 zł. I na tym koniec. W punkcie VIII oświadczenia, gdzie należy wykazać dochody osiągnięte z tytułu zatrudnienia lub innej działalności zarobkowej jest zapis „nie dotyczy”. Sięgamy do oświadczenia wcześniejszego, za 2006 rok, tam sytuacja jest dokładnie taka sama. Rodzi się zatem myśl, że być może jest to wyjątkowy wójt w naszym powiecie, który za swoją pracę nie pobiera wynagrodzenia i pracuje społecznie? Dzwonimy do Perlejwa, by sprawę wyjaśnić. Pana wójta nie zastaliśmy, ale wątpliwości rozwiała pani sekretarz. Okazało się, że wójt Radziszewski ewenementem nie jest i w roku 2007 z tytułu zatrudnienia uzyskał dochód w wysokości 95.000 zł. Rodzi się zatem pytanie – dlaczego do opinii publicznej nie podaje się tych informacji? Z wyjaśnień pani sekretarz wynikało, że oświadczenie majątkowe w takiej wersji, jaka znajduje się na stronie, zostało wysłane do wojewody. Po analizie oświadczenia przez wojewodę wójt dostał informację zwrotną o nieprawidłowościach stwierdzonych w oświadczeniu – w punkcie VIII brak informacji o dochodach z tytułu zatrudnienia, gdzie jak wynikało z zeznania PIT, powinna być umieszczona kwota 95.000 zł (w zaokrągleniu). Dlaczego zatem na stronie, choć minęły już dwa lata, wciąż wisi niepełna wersja oświadczenia? Odpowiedzi na to pytanie nie uzyskaliśmy.

          Drohiczyn
          Strona urzędu w Drohiczynie również zasługuje na uwagę, nie tylko za przejrzystość, ale także za aktualność informacji. Na stronie internetowej drohiczyńskiego urzędu znaleźliśmy informację o stanie majątkowym burmistrza, Wojciecha Borzyma, za 2009 rok. W tym roku burmistrz zgromadził 100.000 zł oszczędności. Gospodarstwo rolne o powierzchni ponad 38 ha (warte ok. 450.000 zł) przyniosło dochód w wysokości 50.000 zł, zaś fotel burmistrza powiększył domowy budżet o blisko 104.000 zł.

          Gmina Siemiatycze
          Także zasługująca na wyróżnienie za przejrzystość i jasność organizacji strony internetowej. Z oświadczenia majątkowego za 2008 rok wójta gminy, Edwarda Zaremby, dowiedzieć się można o środkach pieniężnych zgromadzonych w różnego rodzaju akcjach – równowartość ok. 100.000 zł. Wójt jest właścicielem domu o powierzchni 220 m kw. (wartość 150.000 zł), a także gospodarstwa rolnego wartego 18.000 zł (nieco ponad 3 ha). Stanowisko wójta przyniosło dochód w wysokości 109.000 zł.


           Miasto Siemiatycze
           Strona urzędu miejskiego również dość czytelna i co ważne w tym wypadku – aktualizowana. Można na niej znaleźć oświadczenie majątkowe burmistrza Zbigniewa Radomskiego za 2009 rok. I tak burmistrz Siemiatycz wykazał oszczędności - 210.000 zł, 107 euro, papiery wartościowe funduszu inwestycyjnego warte 27.000 zł. Ponadto dwa źródła dochodu – emerytura (37.000 zł) oraz stosunek pracy (119.000 zł) zasiliły kieszeń burmistrza miasta łącznie o ponad 150.000 zł.

           Powiat
           Na stronie BIP powiatu siemiatyckiego znajduje się oświadczenie majątkowe starosty, Jana Zalewskiego, informujące o jego dochodach w 2008 roku. W roku tym starosta zgromadził 80.000 zł oszczędności. Jest właścicielem mieszkania o powierzchni 88 m kw., wartego 80.000 zł. Zatrudnienie na stanowisku burmistrza przyniosło dochód w wysokości 128.000 zł.
          Biorąc pod uwagę wyłącznie dochody ze stosunku pracy – na stanowisku, wójta, burmistrza, starosty - najwięcej zarobił starosta. Na drugim miejscu znajdzie się wójt – mawia się, że najbogatszej gminy w naszym powiecie – Mielnika, zaś na miejscu trzecim burmistrz Siemiatycz. Tuż za podium znalazł się wójt Nurca, co ciekawe zarobił więcej niż wójt gminy Siemiatycze czy burmistrz Drohiczyna.

          Wniosek jeden – drodzy Czytelnicy startujcie w wyborach, to naprawdę się opłaca.

          Ewa Magdalena Iwaniak, tygodnik Głos Siemiatycz, fot. emi